Department of Foreign Affairs, Government of ireland
Brollach | Cuid I | Cuid II | Cuid III | Cuid IV | Prótacail & Íarscríbhinn | Dearbhuithe
ENGLISH/AS BÉARLA

Prótacail | 1-3 | 4 | 5-7 | 8 | 9(a) | 9(b) | 10-20 | 21-33 | 34-36 | Iarscríbhinn I & II

PRÓTACAIL ATÁ I gCEANGAL LEIS AN gCONRADH AG BUNÚ BUNREACHTA DON EORAIP

21. PRÓTACAL MAIDIR LE CAIDREAMH EACHTRACH NA mBALLSTÁT I dTACA LE TEORAINNEACHA SEACHTRACHA A THRASNÚ

TÁ NA hARDPHÁIRTITHE CONARTHACHA, AGUS AIRD Á TABHAIRT ACU ar a riachtanaí atá sé do na Ballstáit rialuithe éifeachtúla ag a dteorainneacha seachtracha a áirithiú, i gcomhar le tríú tíortha nuair is iomchuí, TAR ÉIS COMHAONTÚ ar an bhforáil seo a leanas a chuirfear i gceangal leis an gConradh ag bunú Bunreachta don Eoraip:

AIRTEAGAL AONAIR
Beidh na forálacha ar na bearta maidir le teorainneacha seachtracha a thrasnú atá in Airteagal III-265(2)(b) den Bhunreacht gan dochar d'inniúlacht na mBallstát comhaontuithe a chaibidil nó a thabhairt i gcrích le tríú tíortha fad a dhéanfaidh siad dlí an Aontais agus comhaontuithe idirnáisiúnta ábhartha eile a urramú.

22. PRÓTACAL MAIDIR LE TEARMANN DO NÁISIÚNAIGH DE CHUID NA mBALLSTÁT

TÁ NA hARDPHÁIRTITHE CONARTHACHA,

DE BHRÍ, i gcomhréir le hAirteagal I-9(1) den Bhunreacht, go n-aithníonn an tAontas na cearta, na saoirsí agus na prionsabail atá leagtha amach sa Chairt um Chearta Bunúsacha;

DE BHRÍ, de bhun Airteagal I-9(3) den Bhunreacht, go bhfuil na cearta bunúsacha mar atá siad ráthaithe leis an gCoinbhinsiún Eorpach chun Cearta an Duine agus Saoirsí Bunúsacha a Chosaint ina gcuid de dhlí an Aontais mar phrionsabail ghinearálta,

DE BHRÍ go bhfuil dlínse ag Cúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh chun a áirithiú go ndéanfaidh an tAontas an dlí a urramú, agus Airteagal I-9(1) agus (3) den Bhunreacht á léiriú agus á chur i bhfeidhm aige,

DE BHRÍ, de bhun Airteagal I-58 den Bhunreacht, nach foláir d'aon Stát Eorpach, agus iarratas á dhéanamh aige chun bheith ina chomhalta den Aontas, na luachanna atá leagtha amach in Airteagal I-2 den Bhunreacht a urramú,

AG COIMEÁD I gCUIMHNE DÓIBH go mbunaíonn Airteagal I-59 den Bhunreacht sásra chun cearta áirithe a fhionraí i gcás go ndéanann Ballstát na luachanna sin a shárú go tromchúiseach leanúnach,

AG MEABHRÚ DÓIBH go bhfuil ag gach náisiúnach de chuid Ballstáit, mar shaoránach den Aontas, stádas agus cosaint speisialta a dhéanfaidh na Ballstáit a ráthú i gcomhréir le forálacha Theideal II de Chuid I agus Theideal II de Chuid III den Bhunreacht,

AG COIMEÁD I gCUIMHNE DÓIBH go mbunaíonn an Bunreacht limistéar gan teorainneacha inmheánacha agus go dtugann sé do gach saoránach an ceart chun gluaiseacht agus cónaí faoi shaoirse ar chríoch na mBallstát,

ÓS MIAN LEO a chinntiú nach mbainfear leas as an tearmann chun críoch atá contrártha leis na críocha ar ceapadh chucu é,

DE BHRÍ go n-urramaíonn an Prótacal seo críochnaitheacht agus cuspóirí Choinbhinsiún na Ginéive an 28 Iúil 1951 maidir le stádas dídeanaithe,

TAR ÉIS COMHAONTÚ ar na forálacha seo a leanas a chuirfear i gceangal leis an gConradh ag bunú Bunreachta don Eoraip:

AIRTEAGAL AONAIR
Ag féachaint do leibhéal na cosanta maidir le cearta agus saoirsí bunúsacha a thugann Ballstáit an Aontais Eorpaigh, measfar gur tíortha sábháilte tionscnaimh iad na Ballstáit i leith a chéile fad a bhaineann le críocha dlí agus críocha praiticiúla i ndáil le hábhair thearmainn. Dá réir sin, ní fhéadfar aon iarratas ar thearmann arna dhéanamh ag náisiúnach de chuid Ballstáit a chur san áireamh ná ní fhéadfar a dhearbhú go bhfuil sé inghlactha lena phróiseáil ag Ballstát eile, ach amháin sna cásanna seo a leanas:
(a) má dhéanann an Ballstát ar náisiúnach de an t-iarratasóir, agus leas á bhaint aige as forálacha Airteagal 15 den Choinbhinsiún Eorpach chun Cearta an Duine agus Saoirsí Bunúsacha a Chosaint, bearta a ghlacadh chun a oibleagáidí faoin gCoinbhinsiún sin a mhaolú ar a chríoch;
(b) má tá tús curtha leis an nós imeachta dá dtagraítear in Airteagal I-59(1) nó (2) den Bhunreacht, agus go dtí go nglacfaidh an Chomhairle, nó, más iomchuí, an Chomhairle Eorpach, cinneadh Eorpach ina leith sin i dtaca leis an mBallstát ar náisiúnach de an t-iarratasóir;
(c) má tá cinneadh Eorpach glactha ag an gComhairle i gcomhréir le hAirteagal I-59(1) den Bhunreacht i dtaca leis an mBallstát ar náisiúnach de an t-iarratasóir, nó má tá cinneadh Eorpach glactha ag an gComhairle Eorpach i gcomhréir le hAirteagal I-59(2) den Bhunreacht i dtaca leis an mBallstát ar náisiúnach de an t-iarratasóir;
(d) dá gcinnfeadh Ballstát amhlaidh go haontaobhach maidir leis an iarratas ó náisiúnach de chuid Ballstáit eile; sa chás sin, cuirfear an Chomhairle ar an eolas láithreach; déileálfar leis an iarratas ar bhonn na toimhdean go bhfuil sé go follasach gan bhunús, gan difear a dhéanamh ar dhóigh ar bith, gan spleáchas do na cásanna, do chumhacht cinnteoireachta an Bhallstáit.

23. PRÓTACAL MAIDIR LEIS AN mBUANCHOMHAR STRUCHTÚRTHA ARNA BHUNÚ LE hAIRTEAGAL I-41(6) AGUS LE hAIRTEAGAL III-312 DEN BHUNREACHT

TÁ NA hARDPHÁIRTITHE CONARTHACHA,

AG FÉACHAINT d'Airteagal I-41(6) agus d'Airteagal III-312 den Bhunreacht,

AG MEABHRÚ DÓIBH go bhfuil comhbheartas eachtrach agus slándála á sheoladh ag an Aontas atá fothaithe ar chóineasú méadaitheach ar ghníomhaíocht na mBallstát a ghnóthú;

AG MEABHRÚ DÓIBH gur cuid dhílis den chomhbheartas eachtrach agus slándála an comhbheartas slándála agus cosanta; go gcuireann sé cumas oibríochtúil ar fáil don Aontas trí tharraingt ar shócmhainní sibhialta agus míleata; go bhféadfaidh an t-Aontas na sócmhainní sin a úsáid i mbun na gcúraimí dá dtagraítear in Airteagal III-309 den Bhunreacht lasmuigh den Aontas maidir leis an tsíochánaíocht, coinbhleachtaí a chosc agus an tslándáil idirnáisiúnta a neartú i gcomhréir le prionsabail Chairt na Náisiún Aontaithe; go gcuirfear na cúraimí sin i gcrích ag baint úsáid as cumais arna gcur ar fáil ag na Ballstáit, i gcomhréir le prionsabal na foinse aonair fórsaí.

AG MEABHRÚ DÓIBH nach ndéanann comhbheartas slándála agus cosanta an Aontais dochar do cháilíocht shonrach bheartais slándála agus cosanta Ballstát áirithe;

AG MEABHRÚ DÓIBH go n-urramaíonn comhbheartas slándála agus cosanta an Aontais na hoibleagáidí a chineann ó Chonradh an Atlantaigh Thuaidh i gcás na mBallstát sin a mheasann go bhfuil a gcomhchosaint bainte amach acu in Eagraíocht Chonradh an Atlantaigh Thuaidh a leanann de bheith mar bhunsraith do chomhchosaint a cuid comhaltaí, agus go bhfuil sé ag luí leis an gcomhbheartas slándála agus cosanta arna bhunú sa chreat sin;

AR A BHEITH DEARFA go rannchuideoidh ról níos teanntásaí ag an Aontas i gcúrsaí slándála agus cosanta le beogacht Chomhghuaillíochta Atlantaí athnuaite, i gcomhréir leis na socraíochtaí dá ngairtear "Beirlín Plus";

AR A BHEITH DE RÚN DAINGEAN ACU a áirithiú go mbeidh ar chumas an Aontais a chuid freagrachtaí sa chomhphobal idirnáisiúnta a ghabháil ar láimh;

Á AITHINT DÓIBH go bhféadfaidh Eagraíocht na Náisiún Aontaithe cúnamh a iarraidh ar an Aontas chun misin arna nglacadh ar láimh faoi Chaibidil VI agus faoi Chaibidil VII de Chairt na Náisiún Aontaithe a chur chun feidhme go práinneach;

Á AITHINT DÓIBH go mbeidh ar na Ballstáit iarrachtaí a dhéanamh i réimse na gcumas de bharr neartú ar an gcomhbheartas slándála agus cosanta ;

ÓS FEASACH DÓIBH go mbeidh tréaniarracht ó na Ballstáit i dtrácht ag gabháil le tosú ar chéim nua i bhforbairt chomhbheartais Eorpaigh slándála agus cosanta;

AG MEABHRÚ DÓIBH a thábhachtaí atá sé go mbeadh Aire Gnóthaí Eachtracha an Aontais gafa go hiomlán leis na himeachtaí a bhaineann le buanchomhar struchtúrtha;

TAR ÉIS COMHAONTÚ ar na forálacha seo a leanas a chuirfear i gceangal leis an gConradh ag bunú Bunreachta don Eoraip:

AIRTEAGAL 1
Beidh an buanchomhar struchtúrtha dá dtagraítear in Airteagal I-41(6) den Bhunreacht ar oscailt do gach Ballstát a ghabhfaidh ar láimh, ó dháta an Conradh ag bunú Bunreachta don Eoraip a theacht i bhfeidhm:

(a) iarrachtaí níos tréine a dhéanamh chun a chumais cosanta a fhorbairt trína rannpháirtíochtaí náisiúnta a fhorbairt agus trí bheith rannpháirteach, nuair is iomchuí, i bhfórsaí ilnáisiúnta, sna príomhchláir Eorpacha trealaimh agus i ngníomhaíocht na Gníomhaireachta a bhaineann le cumais chosanta a fhorbairt, le taighde, le soláthar agus le harmálacha (Gníomhaireacht Eorpach um Chosaint), agus
(b) an cumas a bheith aige faoi 2007 ar a dhéanaí, bíodh sé ar leibhéal náisiúnta nó mar chomhbhall de ghrúpaí ilnáisiúnta d'fhórsaí, spriocaonaid chomhraic a chur ar fáil do na misin phleanáilte, a bheidh struchtúrtha ar leibhéal na hoirbheartaíochta mar chathghrúpa, a mbeidh eilimintí tacaíochta acu lena n-áirítear iompar agus lóistíocht, a bheidh in ann na cúraimí dá dtagraítear in Airteagal III-309 a chur i gcrích laistigh de thréimhse cúig go tríocha lá, go háirithe chun freagairt d'iarrataí ó Eagraíocht na Náisiún Aontaithe, agus a fhéadfar a choimeád ar bun ar feadh tréimhse tosaigh 30 lá agus leanúint leo ar feadh 120 lá ar a laghad.

AIRTEAGAL 2
D'fhonn na cuspóirí atá leagtha síos in Airteagal 1 a bhaint amach, gabhfaidh na Ballstáit atá rannpháirteach sa bhuanchomhar struchtúrtha ar láimh :
(a) comhoibriú, amhail ón gConradh ag bunú Bunreachta don Eoraip a theacht i bhfeidhm, d'fhonn cuspóirí formheasta a bhaint amach maidir le leibhéal an chaiteachais infheistíochta ar threalamh cosanta, agus na cuspóirí sin a athbhreithniú go tráthrialta i bhfianaise thimpeallacht na slándála agus fhreagrachtaí idirnáisiúnta an Aontais;

(b) a ngairis cosanta a chur in oiriúint dá chéile oiread agus is féidir, go háirithe trí bhíthin sainaithint a riachtanas míleata a chomhchuibhiú, a meáin agus a gcumais cosanta a chomhthiomsú, agus, nuair is iomchuí, speisialtóireacht a dhéanamh orthu, agus taobhú leis an gcomhar i réimsí na hoiliúna agus na lóistíochta;
(c) bearta táigiúla a ghlacadh chun infhaighteacht, idir-inoibritheacht, solúbthacht agus inimscarthacht a gcuid fórsaí a fheabhsú, go háirithe trí chomhchuspóirí a shainaithint maidir le fórsaí a sholáthar, lena bhféadfaí athbhreithniú ar a nósanna imeachta náisiúnta cinnteoireachta a áireamh;
(d) comhoibriú chun a áirithiú go nglacfaidh siad na bearta is gá, lena n-áirítear trí chur chuige ilnáisiúnta agus gan dochar do na gealltanais ina leith sin laistigh d'Eagraíocht Chonradh an Atlantaigh Thuaidh, chun na heasnaimh arna suíomh faoi chuimsiú an "tSásra Forbartha Cumais" a shlánú;
(e) páirt a ghlacadh, nuair is iomchuí, i bhforbairt mórchlár compháirteach trealaimh nó mórchlár Eorpach trealaimh faoi chuimsiú na Gníomhaireachta Eorpaí um Chosaint.

AIRTEAGAL 3
Rannchuideoidh an Ghníomhaireacht Eorpach um Chosaint le measúnú tráthrialta ar rannpháirtíochtaí na mBallstát rannpháirteach i dtaca le cumais, go háirithe na rannpháirtíochtaí arna ndéanamh i gcomhréir leis na critéir a bhunófar inter alia ar bhonn Airteagal 2, agus déanfaidh sí tuarascáil air ar a laghad uair sa bhliain. Féadfar an measúnú sin a úsáid mar bhonn do mholtaí agus do chinntí Eorpacha ón gComhairle arna nglacadh i gcomhréir le hAirteagal III-312 den Bhunreacht.

24. PRÓTACAL MAIDIR LE hAIRTEAGAL I-41(2) DEN BHUNREACHT

TÁ NA hARDPHÁIRTITHE CONARTHACHA,

AG COIMEÁD I gCUIMHNE DÓIBH an gá atá ann forálacha Airteagal I-41(2) den Bhunreacht a chur chun feidhme go hiomlán,

AG COIMEÁD I gCUIMHNE DÓIBH nach ndéanfaidh beartas an Aontais i gcomhréir le hAirteagal I-41(2) den Bhunreacht dochar do cháilíocht shonrach bheartais slándála agus cosanta Ballstát áirithe, agus go n-urramóidh sé na hoibleagáidí a chineann ó Chonradh an Atlantaigh Thuaidh i gcás Ballstát áirithe a mheasann go bhfuil a gcomhchosaint bainte amach acu in Eagraíocht Chonradh an Atlantaigh Thuaidh, agus go mbeidh sé ag luí leis an gcomhbheartas slándála agus cosanta arna bhunú sa chreat sin,

TAR ÉIS COMHAONTÚ ar an bhforáil seo a leanas a chuirfear i gceangal leis an gConradh ag bunú Bunreachta don Eoraip:

AIRTEAGAL AONAIR
Tarraingeoidh an tAontas suas, i dteannta le hAontas Iarthar na hEorpa, socruithe maidir le comhar feabhsaithe eatarthu.

25. PRÓTACAL MAIDIR LE hALLMHAIRIÚ ISTEACH SAN AONTAS EORPACH AR THÁIRGÍ PEITRILIAM ARNA SCAGADH IN AINTILLÍ NA hÍSILTÍRE

TÁ NA hARDPHÁIRTITHE CONARTHACHA,

ÓS MIAN LEO cruinneas a bheith ag baint leis na socruithe trádála is infheidhme maidir le hallmhairiú isteach san Aontas Eorpach ar tháirgí peitriliam arna scagadh in Aintillí na hÍsiltíre,

TAR ÉIS COMHAONTÚ ar na forálacha seo a leanas a chuirfear i gceangal leis an gConradh ag bunú Bunreachta don Eoraip:

AIRTEAGAL 1
Tá an Prótacal seo infheidhme maidir leis na táirgí peitriliam faoi cheannteidil 27.10, 27.11, 27.12 (céir phairifín agus céir pheitriliam), ex 27.13 (iarmhair phairifíneacha) agus 27.14 (céir scealla) san Ainmníocht Chomhcheangailte a allmhairítear lena gcur in úsáid sna Ballstáit.

AIRTEAGAL 2
Gabhann na Ballstáit orthu féin go dtabharfar do tháirgí peitriliam arna scagadh in Aintillí na hÍsiltíre na buntáistí taraife a thagann dá gcomhlachú leis an Aontas, faoi na coinníollacha dá bhforáiltear sa Phrótacal seo. Beidh feidhm leis na forálacha sin, cibé rialacha i dtaobh tionscnamh earraí a chuireann na Ballstáit i bhfeidhm.


AIRTEAGAL 3
1. Nuair a shonróidh an Coimisiún, ar iarratas ó Bhallstát nó uaidh féin, go bhfuil an t-allmhairiú isteach san Aontas ar tháirgí peitriliam arna scagadh in Aintillí na hÍsiltíre, faoin socrú dá bhforáiltear in Airteagal 2, ag tarraingt deacra iarbhír ar mhargadh Ballstáit nó Ballstát, glacfaidh sé cinneadh Eorpach lena mbunófar go ndéanfaidh na Ballstáit lena mbaineann na dleachtanna custaim is inchurtha ar na hallmhairí sin a thabhairt isteach, a mhéadú nó a atabhairt isteach, a mhéad is gá agus don tréimhse is gá chun freagairt don chor sin. Ní fhéadfaidh rátaí na ndleachtanna custaim a thabharfar isteach, a mhéadófar nó a atabharfar isteach amhlaidh bheith níos mó ná rátaí na ndleachtanna custaim is infheidhme i leith tríú tíortha i gcás na dtáirgí céanna.
2. Féadfar na forálacha atá leagtha síos i mír 1 a chur i bhfeidhm i ngach cás nuair a shroichfidh a n-allmhaireofar isteach san Aontas de tháirgí peitriliam arna scagadh in Aintillí na hÍsiltíre dhá mhilliún tona sa bhliain.
3. Cuirfear i bhfios don Chomhairle na cinntí Eorpacha a ghlac an Coimisiún de bhua mhíreanna 1 agus 2, lena n-áirítear na cinntí a bhéarfadh go ndiúltófaí don iarratas ó Bhallstát. Féadfaidh an Chomhairle gníomhú ina leith ar iarratas ó gach Ballstát agus féadfaidh sí i gcónaí cinneadh Eorpach a ghlacadh chun cinntí den sórt sin a leasú nó a chúlghairm.


AIRTEAGAL 4
1. Má mheasann Ballstát go bhfuil allmhairiú táirgí peitriliam arna scagadh in Aintillí na hÍsiltíre, go díreach nó trasna Ballstáit eile, faoin socrú dá bhforáiltear in Airteagal 2, ag tarraingt deacra iarbhír ar a mhargadh agus gur gá gníomhú láithreach chun freagairt dóibh, féadfaidh sé a chinneadh uaidh féin ar dhleachtanna custaim a chur ar na hallmhairí sin nach mbeidh a rátaí níos mó ná rátaí na ndleachtanna custaim is infheidhme i leith tríú tíortha i gcás na dtáirgí céanna. Cuirfidh sé an cinneadh sin i bhfios don Choimisiún agus laistigh de thréimhse míosa glacfaidh an Coimisiún cinneadh Eorpach lena mbunófar cé acu a bhféadfar cloí leis na bearta a ghlac an Stát nó a ndlífear iad a leasú nó a chealú. Beidh Airteagal 3(3) infheidhme maidir le cinneadh sin an Choimisiúin.
2. I gcás a n-allmhaireofar de tháirgí peitriliam arna scagadh in Aintillí na hÍsiltíre, go díreach nó trasna Ballstáit eile faoin socrú dá bhforáiltear in Airteagal 2, isteach i mBallstát amháin nó níos mó a dhul, i rith bliana féilire, thar na tonnáistí a thaispeántar in Iarscríbhinn a ghabhann leis an bPrótacal seo, measfar na bearta a bheadh le glacadh de bhun mhír 1 ag an mBallstát nó ag na Ballstáit sin don bhliain reatha a bheith ina mbearta bailí. Déanfaidh an Coimisiún, ar a bheith deimhin de gur sroicheadh na tonnáistí socraithe, na bearta a glacadh a thabhairt dá aire. Sa chás sin, ní chuirfidh na Ballstáit eile aon iarratas faoi bhráid na Comhairle.

AIRTEAGAL 5
Má chinneann an tAontas ar shrianta cainníochtúla a chur i bhfeidhm ar allmhairiú táirgí peitriliam ó gach áit, féadfar na srianta sin a chur i bhfeidhm chomh maith ar allmhairiú na dtáirgí sin ó Aintillí na hÍsiltíre. Sa chás sin déanfar cóir fhabhrach i gcomparáid le tríú tíortha a áirithiú d'Aintillí na hÍsiltíre.


AIRTEAGAL 6
1. Féadfaidh an Chomhairle, ag gníomhú di d'aon toil tar éis dul i gcomhairle le Parlaimint na hEorpa agus leis an gCoimisiún, Airteagail 2 go 5 a leasú, ar chomhshainiú tionscnaimh a ghlacadh i gcás na dtáirgí peitriliam ó thríú tíortha agus ó tíortha comhlachaithe nó ar chinntí a ghlacadh faoi chuimsiú comhbheartais tráchtála do na táirgí atá i gceist nó ar chomhbheartas fuinnimh a bhunú.
2. Ach, nuair a dhéanfar leasú amhlaidh, déanfar i ngach cás buntáistí coibhéiseacha a choinneáil ar bun i leith Aintillí na hÍsiltíre i bhfoirm iomchuí agus le haghaidh cainníochta nach lú ná dhá mhilliún go leith tona de tháirgí peitriliam.
3. Féadfar oibleagáidí an Aontais maidir leis na buntáistí coibhéiseacha dá dtagraítear i mír 2 a chionroinnt, más gá sin, idir na Stáit, agus na tonnáistí a thaispeántar san Iarscríbhinn a ghabhann leis an bPrótacal seo á gcur san áireamh.

AIRTEAGAL 7
Chun an Prótacal seo a chomhall, beidh de chúram ar an gCoimisiún faire a choimeád ar a mbeidh á n-allmhairú isteach sna Ballstáit de tháirgí peitriliam arna scagadh in Aintillí na hÍsiltíre. Déanfaidh na Ballstáit gach faisnéis fhóinteach ina leith sin a chur in iúl don Choimisiún, a áiritheoidh go dtabharfar leathantas di, ar na modhanna riarthacha a mholfaidh sé.

IARSCRÍBHINN
Chun go gcuirfear i ngníomh Airteagal 4(2), tá na hArdpháirtithe Conarthacha tar éis a chinneadh go ndéanfar dhá mhilliún tona de tháirgí peitriliam ó na hAintillí a chionroinnt mar a leanas idir na Ballstáit seo a leanas:
An Ghearmáin 625 000 tona
Aontas Eacnamaíochta na Beilge-Lucsamburg 200 000 tona
An Fhrainc 75 000 tona
An Iodáil 100 000 tona
An Ísiltír 1 000 000 tona

26. PRÓTACAL MAIDIR LE MAOIN A FHÁIL SA DANMHAIRG

TÁ NA hARDPHÁIRTITHE CONARTHACHA,

ÓS MIAN LEO fadhbanna speisialta áirithe a bhaineann leis an Danmhairg a réiteach,

TAR ÉIS COMHAONTÚ ar an bhforáil seo a leanas a chuirfear i gceangal leis an gConradh ag bunú Bunreachta don Eoraip:

AIRTEAGAL AONAIR
D'ainneoin fhorálacha an Bhunreachta, féadfaidh an Danmhairg a cuid reachtaíochta atá ann cheana a choimeád ar bun maidir le háit chónaithe thánaisteach a fháil.

27. PRÓTACAL MAIDIR LEIS AN gCÓRAS CRAOLACHÁIN PHOIBLÍ SNA BALLSTÁIT

TÁ NA hARDPHÁIRTITHE CONARTHACHA,

DE BHRÍ go bhfuil baint dhíreach ag an gcóras craolacháin phoiblí sna Ballstáit leis na riachtanais dhaonlathacha, shóisialta agus chultúrtha atá ag gach sochaí agus an riachtanas atá le hiolrachas sna meáin a chaomhnú,

TAR ÉIS COMHAONTÚ ar na forálacha léiriúcháin seo a leanas a chuirfear i gceangal leis an gConradh ag bunú Bunreachta don Eoraip:

AIRTEAGAL AONAIR
Beidh forálacha an Bhunreachta gan dochar d'inniúlacht na mBallstát foráil a dhéanamh maidir le craolachán seirbhíse poiblí a mhaoiniú a mhéad a thugtar maoiniú den sórt sin d'eagraíochtaí craolacháin chun cúram na seirbhíse poiblí a chomhall mar atá tugtha, sainithe agus eagraithe ag gach Ballstát, agus a mhéad nach ndéanann an maoiniú sin difear do dhálaí trádála agus iomaíochta san Aontas go feadh méid a bheadh contrártha leis an gcomhleas, agus aird á tabhairt ar réadú chúram na seirbhíse poiblí sin.

28. PRÓTACAL MAIDIR LE hAIRTEAGAL III-214 DEN BHUNREACHT

TÁ NA hARDPHÁIRTITHE CONARTHACHA,
TAR ÉIS COMHAONTÚ ar an bhforáil seo a leanas a chuirfear i gceangal leis an gConradh ag bunú Bunreachta don Eoraip:

AIRTEAGAL AONAIR
Chun críocha Airteagal III-214 den Bhunreacht, ní mheasfar mar phá sochair de bhun córas gairmiúil slándála sóisialta más féidir agus a mhéad is féidir iad a chur i leith tréimhsí fostaíochta roimh an 17 Bealtaine 1990, seachas i gcás oibrithe nó a gcleithiúnaithe a bheidh tar éis caingean nó éileamh is comhionann léi a thionscnamh roimh an dáta sin de réir an dlí náisiúnta is infheidhme.

29. PRÓTACAL MAIDIR LE COMHTHÁTHÚ EACNAMAÍOCH, SÓISIALTA AGUS CRÍOCHACH

TÁ NA hARDPHÁIRTITHE CONARTHACHA,

AG MEABHRÚ DÓIBH go luann Airteagal I-3 den Bhunreacht an cuspóir comhtháthú eacnamaíoch, sóisialta agus críochach agus dlúthpháirtíocht idir na Ballstáit a chur chun cinn agus
go bhfuil an comhtháthú a dúradh ar cheann de na réimsí ina bhfuil inniúlacht arna roinnt san Aontas atá liostaithe in Airteagal I-14(2)(c) den Bhunreacht,

AG MEABHRÚ DÓIBH go soláthraíonn forálacha Roinn 3 de Chaibidil III de Theideal III de Chuid III den Bhunreacht maidir le comhtháthú eacnamaíoch, sóisialta agus críochach ina n-iomláine bonn dlíthiúil le gníomhaíocht an Aontais sa réimse seo a chomhdhlúthú agus a fhorbairt níos mó, lena n-áirítear ciste a chur ar bun,

AG MEABHRÚ DÓIBH go mbeartaíonn Airteagal III-223 den Bhunreacht Ciste Comhtháthaithe a chur ar bun,

AG TABHAIRT DÁ nAIRE DÓIBH go bhfuil suimeanna móra, agus iad ag dul i méid, á dtabhairt ar iasacht ag an mBanc Eorpach Infheistíochta chun leas na réigiún is boichte,

AG TABHAIRT DÁ nAIRE DÓIBH an dúil i mbreis solúbthachta le haghaidh rialacha mionsonraithe um chionrannta ó na cistí strúchtúracha,

AG TABHAIRT DÁ nAIRE DÓIBH an dúil i leibhéil rannpháirtíocht an Aontais i gcláir agus i dtionscadail i mBallstáit áirithe a mhodhnú,

AG TABHAIRT DÁ nAIRE DÓIBH an togra ráthúlacht choibhneasta Bhallstát a chur san áireamh níos mó sa chóras acmhainní dílse,

TAR ÉIS COMHAONTÚ ar na forálacha seo a leanas a chuirfear i gceangal leis an gConradh ag bunú Bunreachta don Eoraip:

AIRTEAGAL AONAIR
1. Athdhaingníonn na Ballstáit go bhfuil cur chun cinn an chomhtháthaithe eacnamaíoch, shóisialta agus chríochaigh sár-riachtanach do lánfhorbairt agus do rath marthanach an Aontais.
2. Athdhaingníonn na Ballstáit a n-áitiús gur chóir go leanfadh na cistí struchtúracha de pháirt thábhachtach a imirt i ngnóthú chuspóirí Aontais i réimse an chomhtháthaithe.
3. Athdhaingníonn na Ballstáit a n-áitiús gur chóir go leanfadh an Banc Eorpach Infheistíochta den chuid is mó dá acmhainní a chur i leith comhtháthú eacnamaíoch, sóisialta agus críochach a chur chun cinn agus dearbhaíonn siad a bhfonnmhaireacht riachtanais chaipitil an Bhainc Eorpaigh Infheistíochta a athbhreithniú a luaithe a bheidh gá leis sin chun na críche sin.
4. Comhaontaíonn na Ballstáit go solathróidh an Ciste Comhtháthaithe ranníocaíochtaí airgeadais Aontais le haghaidh tionscadal i réimsí an chomhshaoil agus na ngréasán traseorpach i mBallstáit ag a bhfuil OTN in aghaidh an duine níos lú ná 90% den mheán Aontais agus ag a bhfuil clár chun na coinníollacha do chóineasú eacnamaíoch mar atá siad leagtha amach in Airteagal III-184 den Bhunreacht a chomhall.
5. Dearbhaíonn na Ballstáit a n-intinn lamháil níos mó solúbthachta a cheadú chun maoiniú ó na Cistí Struchtúracha a chionroinnt ar riachtanais shonracha nach bhfolaítear faoi rialacháin láithreacha na gCistí Struchtúracha.
6. Dearbhaíonn na Ballstáit a bhfonnmhaireacht leibhéil rannpháirtíochta an Aontais a mhodhnú i gcomhthéacs chláir agus thionscadail na gCistí Struchtúracha d'fhonn méaduithe iomarcacha i gcaiteachas buiséadach na mBallstát is lagrathúla a sheachaint.
7. Aithníonn na Ballstáit gur gá faireachán a dhéanamh go tráthrialta ar an dul chun cinn ionsar an gcomhtháthú eacnamaíoch, sóisialta agus críochach a ghnóthú agus dearbhaíonn siad a bhfonnmhaireacht staidéar a dhéanamh ar gach beart is gá ina leith sin.
8. Dearbhaíonn na Ballstáit a n-intinn aird níos mó a thabhairt ar chumas ranníocaíochta na mBallstát leithleach sa chóras acmhainní dílse agus modhanna a scrúdú a cheartódh i gcás na mBallstát is lagrathúla eilimintí cúlchéimnitheacha atá sa chóras láithreach acmhainní dílse.

30. PRÓTACAL AR SHOCRUITHE SPEISIALTA DON GHRAONLAINN

TÁ NA hARDPHÁIRTITHE CONARTHACHA,

TAR ÉIS COMHAONTÚ ar na forálacha seo a leanas a chuirfear i gceangal leis an gConradh ag bunú Bunreachta don Eoraip:

AIRTEAGAL AONAIR
1. An chóir a thugtar, ar a n-allmhairiú isteach san Aontas, do tháirgí atá faoi réir ag comheagraíocht an mhargaidh do tháirgí iascaireachta agus ar de thionscnamh na Graonlainne iad, beidh ar áireamh inti, agus sásra chomheagraíocht an mhargaidh á chomhlíonadh, díolúine ó dhleachtanna custaim agus ó mhuirir chomhéifeachta agus saoirse ó shrianta cainníochtúla agus bearta comhéifeachta, más sásúil don Aontas na deiseanna rochtana ar limistéir iascaireachta na Graonlainne a dheonófar don Aontas de bhun comhaontú idir an tAontas agus an t-údarás is freagrach as an nGraonlainn.
2. Glacfar na bearta a bhaineann leis na socruithe d'allmhairiú na dtáirgí dá dtagraítear i mír 1 de réir na nósanna imeachta atá leagtha síos in Airteagal III-231 den Bhunreacht.

31. PRÓTACAL MAIDIR LE hAIRTEAGAL 40.3.3 DE BHUNREACHT NA hÉIREANN

TÁ NA hARDPHÁIRTITHE CONARTHACHA,
TAR ÉIS COMHAONTÚ ar an bhforáil seo a leanas a chuirfear i gceangal leis an gConradh ag bunú Bunreachta don Eoraip agus leis an gConradh ag bunú an Chomhphobail Eorpaigh do Fhuinneamh Adamhach:

AIRTEAGAL AONAIR
Ní dhéanfaidh aon ní sa Chonradh ag bunú Bunreachta don Eoraip ná sna Conarthaí agus sna hIonstraimí a dhéanann é a leasú nó a fhorlíonadh aon difear d'Airteagal 40.3.3. de Bhunreacht na hÉireann do chur chun feidhme in Éirinn.

32. PRÓTACAL A BHAINEANN LE hAIRTEAGAL I-9(2) DEN BHUNREACHT MAIDIR LEIS AN AONTAS A AONTÚ DON CHOINBHINSIÚN EORPACH CHUN CEARTA AN DUINE AGUS SAOIRSÍ BUNÚSACHA A CHOSAINT

TÁ NA hARDPHÁIRTITHE CONARTHACHA, TAR ÉIS COMHAONTÚ ar na forálacha seo a leanas a chuirfear i gceangal leis an gConradh ag bunú Bunreachta don Eoraip:

AIRTEAGAL 1
Forálfar sa chomhaontú a bhaineann leis an Aontas aontú don Choinbhinsiún Eorpach chun Cearta an Duine agus Saoirsí Bunúsacha a Chosaint (dá ngairtear "Coinbhinsiún Eorpach" anseo feasta) dá bhforáiltear in Airteagal I-9(2) den Bhunreacht, go ndéanfar sainairíonna an Aontais agus dhlí Aontais a chaomhnú, go háirithe maidir leis:
(a) na socruithe speisialta le haghaidh rannpháirtíocht ionchasach an Aontais i gcomhlachtaí rialaithe an Choinbhinsiúin Eorpaigh;
(b) na sásraí is gá chun a áirithiú go ndéanfar imeachtaí arna dtabhairt ag Stáit nach Ballstáit iad agus iarratais leithleacha a dhíriú chuig na Ballstáit agus/nó an Aontas, de réir mar is iomchuí.

AIRTEAGAL 2
Áiritheoidh an comhaontú dá dtagraítear in Airteagal 1 nach ndéanfaidh aontachas an Aontais difear d'inniúlachtaí an Aontais ná do chumhachtaí a chuid institiúidí. Áiritheoidh sé nach ndéanfaidh aon ní ann difear do staid na mBallstát i ndáil leis an gCoinbhinsiún Eorpach, go háirithe i ndáil leis na Prótacail atá i gceangal leis, le bearta arna nglacadh ag na Ballstáit de mhaolú ar an gCoinbhinsiún Eorpach i gcomhréir le hAirteagal 15 de agus le forchoimeádais arna ndéanamh ag na Ballstáit maidir leis an gCoinbhinsiún Eorpach i gcomhréir le hAirteagal 57 de.


AIRTEAGAL 3
Ní dhéanfaidh aon ní sa chomhaontú dá dtagraítear in Airteagal 1 difear d'Airteagal III-375(2) den Bhunreacht.

33. PRÓTACAL MAIDIR LEIS NA hIONSTRAIMÍ AGUS NA CONARTHAÍ A RINNE AN CONRADH AG BUNÚ AN CHOMHPHOBAIL EORPAIGH AGUS AN CONRADH AR AN AONTAS EORPACH A FHORLÍONADH NÓ A LEASÚ

TÁ NA hARDPHÁIRTITHE CONARTHACHA,

DE BHRÍ go n-aisghaireann Airteagal IV-437(1) den Bhunreacht an Conradh ag bunú an Chomphobail Eorpaigh agus an Conradh ar an Aontas Eorpach mar aon leis na hIonstraimí agus na Conarthaí a rinne iad a fhorlíonadh nó a leasú,

DE BHRÍ nach mór liosta a dhéanamh de na hionstraimí agus na conarthaí dá dtagraítear in Airteagal IV-437(1),

DE BHRÍ gur chóir substaint Airteagal 9(7) de Chonradh Amstardam a ionchorprú,

AG MEABHRÚ DÓIBH go bhfuil Ionstraim an 20 Meán Fómhair 1976 maidir le toghadh ionadaithe do Pharlaimint na hEorpa trí vótáil chomhchoiteann dhíreach le fanacht i bhfeidhm,

TAR ÉIS COMHAONTÚ ar na forálacha seo a leanas a chuirfear i gceangal leis an gConradh ag bunú Bunreachta don Eoraip agus leis an gConradh ag bunú an Chomhphobail Eorpaigh do Fhuinneamh Adamhach:

AIRTEAGAL 1
1. Aisghairtear leis seo na hIonstraimí agus na Conarthaí seo a leanas a rinne an Conradh ag bunú an Chomphobail Eorpaigh a fhorlíonadh nó a leasú:
(a) Prótacal an 8 Aibreán 1965 ar phribhléidí agus díolúintí na gComhphobal Eorpach atá i gceangal leis an gConradh ag bunú Comhairle aonair agus Coimisiún aonair (IO 152, 13.7.1967, lch. 13);

(b) Conradh an 22 Aibreán 1970 a leasaíonn forálacha buiséadachta áirithe de na Conarthaí ag bunú na gComhphobal Eorpach agus den Chonradh ag bunú Comhairle aonair agus Coimisiún aonair de na Comhphobail Eorpacha (IO L 2, 2.1.1971, lch. 1);
(c) Conradh an 22 Iúil 1975 a leasaíonn forálacha áirithe airgeadais de na Conarthaí ag bunú na gComhphobal Eorpach agus den Chonradh ag bunú Comhairle aonair agus Coimisiún aonair de na Comhphobail Eorpacha (IO L 359, 31.12.1977, lch. 4);
(d) Conradh an 10 Iúil 1975 ag leasú forálacha áirithe den Phrótacal ar Reacht an Bhainc Eorpaigh Infheistíochta (IO L 91, 6.4.1978, lch. 1);
(e) Conradh an 13 Márta 1984 ag leasú, maidir leis an nGraonlainn, na gConarthaí ag bunú na gComhphobal Eorpach (IO L 29, 1.2.1985, lch. 1);
(f) Ionstraim Eorpach Aonair an 17 Feabhra 1986 agus an 28 Feabhra 1986 (IO L 169, 29.6.1987, lch. 1);
(g) Ionstraim an 25 Márta 1993 ag leasú an Phrótacail ar Reacht an Bhainc Eorpaigh Infheistíochta tríd an mBord Gobharnóirí a chumhachtú Ciste Eorpach Infheistíochta a bhunú (IO L 173, 7.7.1994, lch. 14);
(h) Cinneadh 2003/223/CE an 21 Márta 2003 ón gComhairle, ag teacht le chéile di i dtionól na gCeannairí Stáit nó Rialtais, maidir le hAirteagal 10.2 de Reacht an Chórais Eorpaigh Banc Ceannais agus an Bhainc Cheannais Eorpaigh a leasú (IO L 83, 1.4.2003, lch. 66).
2. Aisghairtear leis seo Conradh Amstardam an 2 Deireadh Fómhair 1997 ag leasú an Chonartha ar an Aontas Eorpach, na gConarthaí ag bunú na gComhphobal Eorpach agus ionstraimí gaolmhara áirithe (IO C 340, 10.11.1997, lch. 1).

3. Aisghairtear leis seo Conradh Nice an 26 Feabhra 2001 ag leasú an Chonartha ar an Aontas Eorpach, na gConarthaí ag bunú na gComhphobal Eorpach agus ionstraimí gaolmhara áirithe (IO C 80, 10.3.2001, lch. 1).

AIRTEAGAL 2
1. Gan dochar do chur i bhfeidhm Airteagal III-432 den Bhunreacht agus Airteagal 189 den Chonradh ag bunú an Chomhphobail Eorpaigh do Fhuinneamh Adamhach, glacfaidh ionadaithe Rialtais na mBallstát de chomhthoil na forálacha is gá d'fhonn déileáil le fadhbanna áirithe a bhaineann go sonrach le hArd-Diúcacht Lucsamburg agus a éiríonn ó Chomhairle Aonair agus Coimisiún Aonair de na Comhphobail Eorpacha a chruthú.
2. Fanfaidh an Ionstraim maidir le toghadh ionadaithe do Pharlaimint na hEorpa trí vótáil chomhchoiteann dhíreach, atá i gceangal le Cinneadh ón gComhairle 76/787/CEGC, CEE, Euratom (IO L 278, 8.10.1976, lch. 1), i bhfeidhm faoi mar atá sé tráth an Conradh ag bunú Bunreachta don Eoraip a theacht i bhfeidhm. Chun é a chur in oiriúint don Bhunreacht, leasaítear an Ionstraim sin mar a leanas:
(b) Scriostar Airteagal 1(3).
(b) Ní bhaineann an leasú seo leis an téacs Gaeilge.
(c) In Airteagal 6(2) scriostar "8 Aibreán 1965" agus cuirtear "an Aontais Eorpaigh" in ionad "na gComhphobal Eorpach".
(d) Sa dara fleasc d'Airteagal 7(1) cuirtear "den Choimisiún Eorpach" in ionad "de Choimisiún na gComhphobal Eorpach".
(e) Sa tríú fleasc d'Airteagal 7(1) cuirtear "i gCúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh" in ionad "i gCúirt Bhreithiúnais na gComhphobal Eorpach nó sa Chúirt Chéadchéime".
(f) Sa chúigiú fleasc d'Airteagal 7(1) cuirtear "den Chúirt Iniúchóirí" in ionad "de Chúirt Iniúchóirí na gComhphobal Eorpach".
(g) Sa séú fleasc d'Airteagal 7(1), cuirtear "an tOmbudsman Eorpach" in ionad "Ombudsman na gComhphobal Eorpach".
(h) Sa seachtú fleasc d'Airteagal 7(1), cuirtear "an Aontais Eorpaigh" in ionad "Chomhphobal Eacnamaíochta na hEorpa agus an Chomhphobail Eorpaigh do Fhuinneamh Adamhach".
(i) Sa naoú fleasc d'Airteagal 7(1), cuirtear "de bhun an Chonartha ag bunú Bunreachta don Eoraip agus an Chonartha ag bunú an Chomhphobail Eorpaigh do Fhuinneamh Adamhach" in ionad "de bhun na gConarthaí ag bunú Chomhphobal Eacnamaíochta na hEorpa agus an Chomhphobail Eorpaigh do Fhuinneamh Adamhach"; agus cuirtear "de chuid an Aontais " in ionad "de chuid na gComhphobal".
(j) San aonú fleasc déag d'Airteagal 7(1), cuirtear "d'institiúidí, de chomhlachtaí, d'oifigí nó de ghníomhaireachtaí an Aontais" in ionad "d'institiúidí na gComhphobal Eorpach nó de na sainchomhlachtaí a ghabhann leo nó den Bhanc Cheannais Eorpach".
(k) Déantar pointí (a) go (k) faoi seach de na fleasca d'Airteagal 7(1).
(l) Déantar pointí (a) agus (b) faoi seach de na fleasca sa dara fomhír d'Airteagal 7(2).
(m) Sa dara fomhír d'Airteagal 11(2), cuirtear "san Aontas" in ionad "sa Chomhphobal"; cuirtear "cinneadh Eorpach a ghlacadh lena socrófar tréimhse eile toghchánaíochta " in ionad "tréimhse eile toghchánaíochta a shocrú"; agus cuirtear "na chéad fhomhíre" in ionad "na fomhíre roimhe seo".
(n) In Airteagal 11(3), cuirtear "gan dochar d'Airteagal III-336 den Bhunreacht" in ionad "gan dochar d'Airteagal 139 den Chonradh ag bunú an Chomhphobail Eorpaigh".
(o) In Airteagal 14, cuirtear "ar thionscnamh" in ionad "ar thogra" agus cuirtear "na rialacháin Eorpacha nó na cinntí Eorpacha is gá a ghlacadh" in ionad "na bearta sin a ghlacadh".


Valid XHTML 1.0!